Διονύσης Μαρκάτος: Διεθνές Δίκαιο αλά καρτ
Οι γεωπολιτικές εξελίξεις σε όλο τον πλανήτη είναι ραγδαίες και αλληλένδετες. Είμαστε στο πέρασμα από ένα μονοπολικό γεωπολιτικό σύστημα σε ένα πολυπολικό κόσμο και όλες οι μεγάλες δυνάμεις (κεντρικές και περιφερειακές) προσπαθούν να αναβαθμίσουν τον ρόλο τους στην υπό γένεση γεωπολιτική κατάσταση.
Τι συμβαίνει στην περιοχή μας :
Η περιοχή της Βαλκανικής, της Β. Αφρικής και της Μ. Ανατολής βρίσκεται σε αποσταθεροποίηση και νέα ρύθμιση. Η διάλυση της Γιουγκοσλαβίας, η επέμβαση στο Ιράκ, οι τοπικοί πόλεμοι σε Γεωργία, η ανατροπή και εκτέλεση του Καντάφι, η επέμβαση στη Συρία, οι διαρκείς επιχειρήσεις στη Γάζα, το εμπάργκο στην Περσία, οι ανατροπές στην Ουκρανία, σηματοδοτούν την νέα κατάσταση και διαμορφώνουν νέες ισορροπίες.
Μέσα σ' αυτό το πλαίσιο υποκινούνται παλιές εκκρεμότητες και αναδεικνύονται και νέες, όπως και η Τουρκία από την πλευρά της ξαναθυμάται τα μεγαλεία της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και της Γαλάζιας Πατρίδας, με απώτερο στόχο να καταστεί περιφερειακή υπερδύναμη.
Και σαν να μην έφταναν όλα αυτά, σε αυτό το ομιχλώδες και ταραγμένο διεθνές περιβάλλον, έχουμε εδώ και λίγες μέρες την στρατιωτική επέμβαση των Η.Π.Α στην Βενεζουέλα, την πρωτοφανή κλιμάκωση των απειλών αλλά και των πιέσεων για την προσάρτηση της Γροιλανδίας . Ο δε Καναδάς απειλείται με οικονομικό πόλεμο για να αναγκαστεί να γίνει η 51η Πολιτεία των ΗΠΑ.
Όσο αδιανόητα και αν ακούγονταν όλα αυτά πριν κάποια χρόνια, μετά και την στρατιωτική εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία , η έννοια του “αδιανόητου” έχει απολέσει τη σημασία που νομίζαμε, τουλάχιστον μετά τη λήξη του Ψυχρού Πολέμου, αν όχι και μετά τη λήξη του Β' Παγκοσμίου Πολέμου.
Η ορατή πλέον πιθανότητα να καταφέρει τελικά η Ρωσία να δημιουργήσει τετελεσμένα στην Ουκρανία, φαίνεται πως τείνει να ανοίξει τον ασκό του Αιόλου και σε άλλες περιοχές του πλανήτη.
Μέσα σε αυτό το τεταμένο διεθνές περιβάλλον όχι μόνο σήμερα αλλά και πάντοτε όλες οι ελληνικές κυβερνήσεις παράλληλα με τους εξοπλισμούς ήταν σταθεροί υποστηρικτές της ύπαρξης και τήρησης των κανόνων στο διεθνές στερέωμα.
Δεν ήταν ελληνικό «κόλλημα» η υπεράσπιση του διεθνούς δικαίου αλλά τρόπος επιβίωσης απέναντι σε μια δύναμη με μεγαλύτερη στρατιωτική ισχύ, σημαντικότερη γεωπολιτική θέση και περίπλοκη εξωτερική πολιτική. Η λογική ήταν απλή: Στηρίζω τους διεθνείς κανόνες παντού, ώστε να μπορώ να τους επικαλούμαι κάθε φορά που τους χρειάζομαι απέναντι στην Τουρκία.
Η Ελλάδα τα τελευταία χρόνια συστηματικά εγκαταλείπει το σπουδαιότερο και μόνιμο όπλο που διέθετε: το Διεθνές Δίκαιο.
Ξεκίνησε με την εξοργιστική υπεράσπιση της γενοκτονίας που πραγματοποιεί το Ισραήλ απέναντι στους Παλαιστίνιους της Γάζας, συνεχίστηκε με την άρνηση της κυβέρνησης να καταδικάσει τους παράνομους εποικισμούς στη Δυτική Όχθη, και κορυφώθηκε με την αντιπολιτική δήλωση του Έλληνα πρωθυπουργού ότι «δεν είναι η στιγμή να σχολιάσουμε τη νομιμότητα των πρόσφατων ενεργειών» που οδήγησαν στην απαγωγή του προέδρου της Βενεζουέλας από τις μυστικές υπηρεσίες των ΗΠΑ.
Η σιωπή και οι ίσες αποστάσεις απέναντι σε πολιτικές που απειλούν τη διεθνή σταθερότητα δεν είναι ουδέτερη στάση. Είναι πολιτική επιλογή με συνέπειες. Και σε έναν κόσμο που ήδη δοκιμάζεται από πολέμους, ανισότητες και γεωπολιτικές εντάσεις, οι ευθύνες αυτής της επιλογής είναι βαρύτατες.
ΔΙΟΝΥΣΗΣ Φ. ΜΑΡΚΑΤΟΣ
